How and When Does Visionary Leadership Promote Followers’ Taking Charge? The Roles of Inclusion of Leader in Self and Future Orientation. Psychology Research and Behavior Management, Volume 15, 1917–1929. https://doi.org/10.2147/prbm.s366939
Liu, M., Zhang, P., Zhu, Y., & Li, Y. (2022)
Περίληψη
Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να εξετάσει τη σχέση μεταξύ της οραματικής ηγεσίας και της ανάληψης ευθύνης. Οι συγγραφείς, επίσης, στοχεύουν να ελέγξουν τις διαμεσολαβητικές επιδράσεις της ενσωμάτωσης του εαυτού του ηγέτη από τον εργαζόμενο και τις ρυθμιστικές επιδράσεις του προσανατολισμού του στο μέλλον. Με βάση και τη θεωρία αυτοεπέκτασης, βρέθηκε ότι η οραματική ηγεσία ενισχύει την ένταξη του ηγέτη στον εαυτό του εργαζόμενου, γεγονός που με τη σειρά του ενισχύει την ανάληψη ευθύνης. Επιπλέον, η σχέση μεταξύ της οραματικής ηγεσίας και της συμπερίληψης του ηγέτη στον εαυτό από τους οπαδούς ενισχύεται από τον προσανατολισμό στο μέλλον. Επιπλέον, η διαμεσολαβητική επίδραση του ακόλουθου που συμπεριλαμβάνει τον ηγέτη στον εαυτό του μεταξύ της οραματικής ηγεσίας και της ανάληψης από τους οπαδούς ευθύνη διαπιστώνεται μόνο όταν ο προσανατολισμός στο μέλλον των οπαδών είναι υψηλός.
Λέξεις κλειδιά: οραματική ηγεσία, ανάληψη ευθύνης, συμπερίληψη του ηγέτη στον εαυτό του, προσανατολισμός στο μέλλον, θεωρία αυτοεπέκτασης
Περιεχόμενα
Εισαγωγή
Εξαιτίας των συνεχών κοινωνικοοικονομικών εξελίξεων οι οργανισμοί χρειάζεται να είναι προσαρμοστικοί και τα μέλη τους να αναλαμβάνουν ευθύνες με σκοπό την εποικοδομητική αλλαγή.
Η συγκεκριμένη έρευνα μελετά το αν και με ποιον τρόπο η οραματική ηγεσία μπορεί να ενισχύσει την ανάληψη ευθυνών των οπαδών. Η οραματική ηγεσία επικεντρώνεται στο όραμα, στο μέλλον, στο που θέλει να φτάσει ιδανικά ο οργανισμός, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο θα παρακινήσει ο ηγέτης τους οπαδούς ώστε να φτάσουν εκεί. Γενικά, η αποτελεσματικότητα της οραματικής ηγεσίας σε οργανωσιακό επίπεδο έχει αποδειχθεί, ωστόσο οι επιδράσεις της στους οπαδούς δεν είναι ξεκάθαρες, εφόσον έχουν διατυπωθεί αντιφατικές θεωρίες.
Φαίνεται πως ο ηγέτης μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο στην υιοθέτηση συμπεριφορών ανάληψης ευθύνης των οπαδών. Παράλληλα, η θεωρία της αυτοεπέκτασης μπορεί να δώσει μία εξήγηση σχετικά με το πως και πότε η οραματική ηγεσία επηρεάζει τη συμπεριφορά ανάληψης ευθύνης των οπαδών. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη θεωρία, η οραματική ηγεσία μπορεί να επηρεάσει θετικά τους οπαδούς ανάλογα με το βαθμό στον οποίο μπορεί να ανταποκριθεί στις ανάγκες τους για αυτοεπέκταση, δηλαδή ενσωμάτωση στον εαυτό πόρων, εννοιών και ταυτοτήτων οικείων ετέρων. Ο βαθμός αυτός, επηρεάζεται από την πιθανότητα και την επιθυμία ένταξης. Η πρώτη εξαρτάται από το πόσο στενές είναι οι σχέσεις ώστε το άτομο να είναι πρόθυμο να συμπεριλάβει χαρακτηριστικά άλλων στον εαυτό και η δεύτερη στο κατά πόσο το άτομο νιώθει ότι μπορεί να αναπτυχθεί και να εξελιχθεί με αυτή τη συμπεριφορά ώστε τελικά να την υιοθετήσει. Η οραματική ηγεσία στρέφεται σε μελλοντικά επιτεύγματα και επιτρέπει στους οπαδούς να ενσωματώσουν τον ηγέτη στον εαυτό τους, αυξάνοντας με αυτόν τον τρόπο την πιθανότητα ανάληψης ευθύνης.
Ποιες όμως είναι οι οριακές συνθήκες επιρροής της οραματικής ηγεσίας; Θα μπορούσε να θεωρηθεί ο προσανατολισμός στο μέλλον του οπαδού, κατάσταση η οποία αποτελεί σημαντική πτυχή της ατομικής αυτοανάπτυξης. Κοιτάζοντας στο μέλλον και αξιολογώντας πως η τρέχουσα συμπεριφορά μπορεί να επηρεάσει το άτομο, είναι πιθανό να αποδεχθεί το όραμα του ηγέτη , να εντάξει αυτόν στον εαυτό του κι έτσι να αναλάβει πιο εύκολα ευθύνες.
Η σχέση που εξετάζεται.
Υποθέσεις
Η ανάληψη ευθυνών και η οραματική ηγεσία σχετίζονται με δύο τρόπους:
- Το περιεχόμενο του οράματος, «η μεγάλη εικόνα» , ο ιδανικός στόχος. Η κατανόηση ό,τι ο καθένας συμβάλλει στην επίτευξη του στόχου, οδηγεί στην ανάληψη ευθυνών, γεγονός που οδηγεί τον οπαδό πιο κοντά στους δικούς του στόχους αλλά και τον ίδιο τον οργανισμό στην επίτευξη του οράματός του.
- Η επικοινωνία του οράματος στους οπαδούς, με σκοπό την κινητοποίησή τους για δράση. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την βελτίωσή τους και την αύξηση της αυτοπεποίθησής τους, κι έτσι και την ανάληψη ευθυνών.
Η οραματική ηγεσία σχετίζεται θετικά με την ανάληψη ευθυνών.
Ο διαμεσολαβητικός ρόλος της ενσωμάτωσης του ηγέτη στον εαυτό του από τον ακόλουθο:
Η θεωρία της αυτοεπέκτασης μπορεί να εξηγήσει τον εσωτερικό μηχανισμό με τον οποίο η οραματική ηγεσία μπορεί να οδηγήσει στην ανάληψη ευθυνών από τους οπαδούς. Η πιθανότητα και η επιθυμία ένταξης (του ηγέτη στον εαυτό) εξηγούν την συμπερίληψη του ηγέτη στον εαυτό του οπαδού. Η θεωρία της αυτοεπέκτασης αναφέρει πως η οραματική ηγεσία κάνει τους οπαδούς να αισθάνονται ότι οι πόροι των ηγετών τους είναι δικοί τους πόροι όταν συμπεριλαμβάνουν τον ηγέτη στον εαυτό τους. Ως εκ τούτου, αισθάνονται πιο ικανοί και αποτελεσματικοί όταν ασχολούνται με πρόσθετες ή απαιτητικές εργασίες, όπως το να σκέφτονται τρόπους βελτίωσης της εργασιακής διαδικασίας και να βοηθούν τους άλλους.
Υπάρχει έμμεση επίδραση της οραματικής ηγεσίας στην ανάληψη ευθύνης από τους οπαδούς μέσω της συμπερίληψης του ηγέτη στον εαυτό από τον οπαδό.
Ο ρυθμιστικός ρόλος του μελλοντικού προσανατολισμού των οπαδών:
Ο προσανατολισμός στο μέλλον αποτελεί κύρια πτυχή της αυτοανάπτυξης, με ποικίλα θετικά αποτελέσματα. Σύμφωνα με τη θεωρία αυτοεπέκτασης η επιθυμία και η πιθανότητα ένταξης άλλων επηρεάζουν το ενδεχόμενο ένταξης άλλων στον εαυτό. Η οραματική ηγεσία μπορεί να συμβάλλει στην συμπερίληψη του ηγέτη στον εαυτό, σχέση η οποία ενισχύεται από τον προσανατολισμό του ακόλουθου στο μέλλον, μέσω της ενίσχυσης της επιθυμίας και της πιθανότητας. Οι οπαδοί με προσανατολισμό στο μέλλον, ενεργά σχεδιάζουν το μέλλον τους και χτίζουν μία στενή σχέση με τον ηγέτη. Αντιθέτως, οι οπαδοί με χαμηλό επίπεδο προσανατολισμού στο μέλλον εστιάζουν κυρίως στο παρόν και απομακρύνονται από τον ηγέτη.
Η σχέση μεταξύ της οραματικής ηγεσίας και της συμπερίληψης του ηγέτη στον εαυτό από τον οπαδό μετριάζεται/ρυθμίζεται από τον προσανατολισμό στο μέλλον του οπαδού, έτσι ώστε η σχέση να είναι ισχυρότερη μεταξύ των οπαδών με υψηλό επίπεδο προσανατολισμού στο μέλλον.
Μέθοδος
Στη μελέτη συμμετείχε δείγμα από την Κίνα. Πραγματοποιήθηκε σε δύο φάσεις και συμμετείχαν 234 δυάδες οπαδών-ηγετών. Μετρήθηκαν τα δημογραφικά στοιχεία, η οραματική ηγεσία, η συμπερίληψη του ηγέτη στον εαυτό, η ανάληψη ευθύνης και ο προσανατολισμός στο μέλλον.
